Reklama

Wyspa chrześcijaństwa

Niedziela Ogólnopolska 13/2012, str. 23

Krzyż miedziany procesyjny, rozetowy

Krzyż miedziany procesyjny, rozetowy

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Tak można określić Etiopski Kościół Koptyjski. Jest to Kościół wyznający monofizytyzm, czyli koncepcję wprawdzie nieodrzucającą natury ludzkiej w Chrystusie, ale twierdzącą, iż została ona wchłonięta przez naturę boską. Chrześcijaństwo monofizyckie wyznawane jest od początku do chwili obecnej w Egipcie i w Etiopii (Abisynii).
Kościół egipski odrzucił decyzję soboru chalcedońskiego o równorzędności obydwu natur Chrystusa (451 r.). Pierwsze sobory w starożytności ustalały fundamenty wiary. Kościół etiopski uznaje tylko trzy pierwsze sobory. Wyznawcy Kościoła koptyjskiego są potomkami starożytnych Egipcjan. Od nich wiara chrześcijańska przyszła w IV wieku do Etiopii, ale w początkach Kościół etiopski był uzależniony od patriarchatu w Aleksandrii.
Do dziś sporną sprawą jest, na ile Etiopia jest tożsama z Abisynią, czy tam znajdowało się królestwo Saby i czy sama nazwa oznacza kraj, czy też imię królowej.
W średniowiecznej Europie istniało przekonanie, że gdzieś w Afryce było chrześcijańskie królestwo prezbitera Jana, prawdopodobnie tożsame z chrześcijańską Etiopią. Nazwa tego kraju wzięła się od ciemnego koloru skóry jego mieszkańców (grec. „xetiopos”).
Pochodzenie dynastii od Salomona stanowi fundament tożsamości etiopskiej. Bowiem królowa Saba (lub Saby), przebywając u Salomona, którego mądrość pragnęła poznać, wskutek zbliżenia z nim porodziła syna imieniem Menelik (I).
Po soborze konstantynopolitańskim I Kościół etiopski związał się z metropolią w Aleksandrii, ale oprócz związku formalnego Etiopia czerpała ze źródeł egipskiej kultury chrześcijańskiej, z monastycyzmu, który wywarł znaczny wpływ na Etiopię. Po opanowaniu przez Turków otoczenia Etiopii przeniesiono stolicę metropolii z Aleksandrii do Addis Abeby, ustanawiając autokefalię swego Kościoła.
W tekstach religijnych korzystano z języka arabskiego, w liturgii używano martwego już języka ludowego (gyyz), a językiem mówionym był język amharski. Przyjmuje się, że etiopską wersję Biblii przetłumaczono z wersji greckiej, używanej w Aleksandrii. Przełomem w życiu religijnym był przekład Biblii na język amharski (przełom XIX i XX wieku).
Etiopska sztuka chrześcijańska należy zasadniczo do kręgu sztuki Bliskiego Wschodu. W budownictwie używano zarówno kamienia, jak i drewna. Wewnętrzne ściany zdobiono ornamentami, jakich nie znano w Europie. Wyróżniały się wśród nich powszechnie używane symbole chrześcijańskie. Budowano także kościoły wykuwane w skale. Zaadaptowano tu także typ zachodniej bazyliki chrześcijańskiej. W klasztorach i ich szkołach wytworzyła się oryginalna kultura (miniatury, manuskrypty). Kwitła także literatura religijna.
Ważne dla Kościoła etiopskiego było sprowadzenie relikwii Krzyża Świętego z Jerozolimy przez ich cesarzową Helenę (przełom XIV i XV wieku).
W XVII wieku Jezuici próbowali podporządkować Etiopię Rzymowi, a w kulturze pojawiały się wpływy portugalskie. Próby te jednak nie powiodły się.
Upadek cesarstwa w 1974 r. zaciążył nad Kościołem etiopskim - państwo stało się świeckie. Mimo to ocalała oryginalna kultura w architekturze, a zabytki piśmiennictwa klasztornego znalazły się w muzeach europejskich, jak i swoiste, odmienne formy krzyży. W warunkach osaczenia islamem wykształcił się oryginalny kształt krzyża, noszonego przez wędrownych głosicieli Ewangelii.
Mimo trudności Kościół etiopski utrzymał swoją kustodię w Ziemi Świętej. Maryję w tradycji etiopskiej symbolizują zamknięte drzwi, bo tylko raz Jahwe wszedł przez te drzwi jako Duch Święty. Najbardziej popularnym świętym jest Tekle Hajmanot.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2012-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Dlaczego Epifania przypada 6 stycznia?

Niedziela świdnicka 1/2019, str. VII

[ TEMATY ]

Epifania

Karol Porwich/Niedziela

Ustalenie daty obchodów uroczystości Objawienia Pańskiego nie dokonało się przypadkowo. Choć nie została wskazana przez Pismo Święte, to posiada symbolikę opartą na tekstach biblijnych

Zanim przejdziemy do omówienia symboliki kryjącej się pod datą dzienną 6 stycznia, należy najpierw wyjaśnić nazwę uroczystości, którą wówczas obchodzi Kościół. Ta najbardziej rozpowszechniona wśród wiernych w Polsce to święto Trzech Króli. Z kolei w polskiej edycji ksiąg liturgicznych figuruje określenie Objawienie Pańskie. Natomiast w księgach łacińskich i w całej tradycji chrześcijańskiej od początku funkcjonuje nazwa Epifania, pochodząca z języka greckiego (epifaneia), która oznacza „objawienie”, „ukazanie się”. Chodzi o objawienie się Jezusa Chrystusa, Wcielonego Syna Bożego jako Zbawiciela świata. Nazwą „epifania” określano narodzenie Jezusa, Jego chrzest w Jordanie i dokonanie pierwszego cudu na weselu w Kanie Galilejskiej. Taką treść miało pierwotne święto Epifanii, które powstało ok. 330 r. w Betlejem. Obejmowało ono początkowe tajemnice zbawienia, o których informują nas pierwsze rozdziały Ewangelii ze skupieniem się na tajemnicy narodzenia Chrystusa. Epifania ulegała ewolucji wraz z jej rozszerzaniem się poza Palestynę. Na Wschodzie stanie się pamiątką chrztu Jezusa w Jordanie, a na Zachodzie będzie stanowić obchód trzech cudownych wydarzeń (tria miracula) stanowiących początkowe objawienia chwały Bożej Zbawiciela: pokłon Mędrców ze Wschodu, chrzest w Jordanie i cud w Kanie Galilejskiej, przy czym z czasem hołd magów rozumiany jako objawienie się Chrystusa poganom zdominuje niemal wyłącznie łacińską celebrację Epifanii. W ludowej świadomości stanie się ona zatem świętem Trzech Króli ze względu utożsamienie mędrców z królami na podstawie niektórych biblijnych tekstów prorockich, a ich liczba zostanie ustalona w związku z trzema darami, jakimi zostało obdarowane Dzieciątko Jezus. Te różnice między Wschodem a Zachodem nie przekreślają jednak faktu, że istotną tematyką tego obchodu liturgicznego pozostaje objawienie się Boga w Chrystusie.
CZYTAJ DALEJ

Nakazane święta kościelne w 2026 roku

[ TEMATY ]

Nakazane święta kościelne

Karol Porwich/Niedziela

Publikujemy kalendarz uroczystości i świąt kościelnych w 2026 roku.

Wśród licznych świąt kościelnych można wyróżnić święta nakazane, czyli dni w które wierni zobowiązani są do uczestnictwa we Mszy świętej oraz do powstrzymywania się od prac niekoniecznych. Lista świąt nakazanych regulowana jest przez Kodeks Prawa Kanonicznego. Oprócz nich wierni zobowiązani są do uczestnictwa we Mszy w każdą niedzielę.
CZYTAJ DALEJ

Kończy się "rekordowy" Rok Święty. Drzwi Święte zostaną zamurowane

2026-01-06 09:30

Vatican News

Papież zamknie Drzwi Święte

Papież zamknie Drzwi Święte

Około 33,5 miliona pielgrzymów przybyło do Rzymu w Roku Świętym, który zakończy się we wtorek zamknięciem Drzwi Świętych w bazylice watykańskiej. Dokona tego papież Leon XIV. W Roku Świętym odbyło się około 40 wielkich jubileuszy tematycznych. Minął zaś w cieniu wojen i wśród licznych apeli o pokój.

Pielgrzymowali do ostatniej chwili Do ostatniej chwili, mimo ulewnego deszczu, wierni stali w poniedziałek w kolejce, by przejść przez Drzwi Święte w bazylice watykańskiej, co jest najbardziej symbolicznym gestem uczestnictwa w Roku Świętym. W ostatniej grupie, która przez nie przeszła, byli pracownicy Dykasterii ds. Ewangelizacji wraz z jej proprefektem arcybiskupem Rino Fisichellą i wolontariuszami, pomagającymi pielgrzymom w ciągu minionych 12 miesięcy.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję