Pierwsza zasada, która bezwzględnie obowiązuje w tej kwestii, głosi, że gotowanych, smażonych, duszonych ziemniaków (także frytek) i innych warzyw nigdy nie kroimy nożem. Zawsze dzielimy je widelcem.
Warto zaznaczyć, że powinno się tak przygotowywać ziemniaki i warzywa do gotowania, aby potem ci, którzy je jedzą, nie musieli ich dzielić. Należy zatem tak podzielić surowe jeszcze warzywa, by potem były „na jeden raz” (np. kalafiory należy podzielić na małe różyczki).
Obecnie dopuszcza się krojenie ziemniaków nożem jedynie w Niemczech, ale i tam procedura taka ma wielu, i to znaczących, przeciwników. Jeden z największych niemieckich specjalistów od savoir-vivre’u przy stole Herman Bareiss w swojej pracy pt. „O zachowaniu się przy stole” pisze: „Ta bulwiasta roślina z rodziny psiankowatych jest bowiem dużo bardziej interesująca smakowo i pod względem konsystencji, gdy kroi się ją widelcem”.
Są od tego, oczywiście, pewne wyjątki, które pojawiają się, gdy podzielenie warzywa samym widelcem nastręcza znacznych trudności. Gdy otrzymamy jako oddzielne danie - gorącą przystawkę - gotowany kalafior w całości i chcemy zjeść jego głąb, musimy użyć noża.
Noża używamy też np. do krojenia szparagów, mających często włókniste nitki uniemożliwiające podzielenie ich widelcem.
Na naszych stołach pojawiają się też warzywa nietypowe. Coraz częściej można kupić w Polsce świeże karczochy, które jemy gotowane. Procedura ich jedzenia jest dwuetapowa. Na początku odrywamy palcami zewnętrzne listki i maczamy je w sosie (potem obmywamy palce w miseczce z wodą). Następnie, posługując się nożem i widelcem, przystępujemy do jedzenia tzw. dna karczocha, do którego docieramy, odkrawając nożem części niejadalne.
Noża jako narzędzia do krojenia używamy również przy spożywaniu takich sałatek z cykorii, w których występują jej całe liście.
I na koniec jedna ciekawostka. Wśród naszych zachowań przy stole pojawiają się zachowania, które są powszechnie uznawane za naganne, kompromitujące. Do takich zachowań, co podkreśla wiele podręczników savoir-vivre’u, należy spożywanie zielonego groszku w taki sposób, że jego ziarnka nabija się na widelec. Zielony groszek wolno jeść tylko w jeden sposób: nagarniając nożem ziarnka na widelec jak na łopatkę.

www.savoir-vivre.com.pl