W Kościele katolickim w Polsce 26 stycznia br. przeżywać będziemy XI Dzień Islamu. Jest to pionierska inicjatywa w skali świata. Program specjalnej uroczystości w domu parafialnym przy katedrze warszawsko-praskiej przewiduje m.in. czytanie Biblii i Koranu, modlitwy i dwugłos chrześcijańsko-muzułmański nt. traktowania przemocy w obydwu religiach. Czytelnikom przybliża tę religię znany w naszym kraju znawca islamu - ks. dr Adam Wąs SVD
Wyznawcy islamu są przekonani, że wypełniają wolę Bożą zarówno w życiu prywatnym, jak i publicznym, dlatego - jak twierdzą - religia i polityka są nierozłączne. Arabski termin „islām” oznacza posłuszeństwo (Bogu), a „muslim”, czyli muzułmanin - (tego), kto jest posłuszny (Bogu).
Muzułmanie pojmują swoją religię jako kontynuację tradycji, której początek dał Abraham, nazywany w języku arabskim Ibrahimem. Los synów wspólnego trzem religiom monoteistycznym ojca wiary wyznaczył granice między ich potomkami a wierzeniami, które przyjęli. Żydzi i chrześcijanie są duchowymi spadkobiercami zrodzonego przez Sarę Izaaka. Muzułmanie natomiast jako ojca narodu arabskiego wskazują Ismaela, pierworodnego syna Abrahama, pochodzącego z jego związku z egipską niewolnicą Hagar.
Szacuje się, że współcześnie islam wyznaje ponad miliard dwieście milionów ludzi. Żyją oni już nie tylko w tzw. zielonym pasie, rozciągającym się od zachodnich wybrzeży Afryki Północnej po Azję Południowo-Wschodnią, ale na wszystkich kontynentach. Coraz więcej muzułmanów zamieszkuje Europę i USA, które jeszcze niedawno uchodziły za typowo chrześcijańskie.
Mahomet i ekspansja islamu
Reklama
Z perspektywy historycznej założycielem islamu jest Mahomet. Urodzony ok. 570 r. w Mekce, zajmował się głównie pasterstwem i prowadzeniem karawan. Od 610 r. doświadczał - trwających ponad 20 lat - objawień koranicznych. Zmarł w Medynie 8 czerwca 632 r.
Islam rozprzestrzenił się bardzo szybko, m.in. dzięki podbojom militarnym i handlowi. Ponieważ Mahomet nie zostawił męskiego potomka ani nie wskazał swego następcy, wyboru przywódcy dokonali przedstawiciele starszyzny. Los padł na Abu Bakra (rządził w latach 632-634), który wraz z Umarem (634-644), Usmanem (644-656) i Alim (656-661) należał do tzw. kalifów sprawiedliwych. W 661 r. władzę przejęła dynastia Umajjadów, których w 750 r. obalili Abbasydzi, rządząc do najazdu Mongołów w 1258 r. Od VII do XVI wieku powstało ogromne imperium, obejmujące Bliski Wschód, Afrykę Północną i Azję Centralną. Od XVI do XX wieku dzieje islamu kształtowali Turcy osmańscy.
Punktem wyjścia i wyznacznikiem rozwoju cywilizacji arabsko-muzułmańskiej jest Koran. Obowiązujący w jego ortodoksyjnej wersji układ 114 rozdziałów (sur) nie odpowiada chronologii ich powstania, a jego treść jest bardzo różnorodna. Wiara muzułmanów w nieomylność koranicznego przesłania sprawia, że zajmuje on centralne miejsce w życiu wyznawców islamu.
Drugim ważnym źródłem jest sunna - Tradycja. Składa się ona z hadisów, czyli „relacji” i „opowiadań” o wydarzeniach z życia Proroka, o jego zachowaniu się w określonych sytuacjach oraz wyrażonych przez niego opiniach na temat wiary i właściwego postępowania muzułmanów.
Prawo muzułmańskie, szarijat (dosłownie: „ścieżka”), jest zbiorem zasad i przepisów, które określają wierzenia, przekonania i postawy moralne wyznawców islamu oraz w sposób całościowy regulują ich działania w życiu indywidualnym i społecznym.
Prawdy wiary
Reklama
Muzułmanie wierzą w jednego i jedynego Boga, aniołów, księgi objawione, posłańców Boga oraz w Sąd Ostateczny. Podstawowy dogmat zawiera muzułmańskie wyznanie wiary: „Nie ma bóstwa oprócz Allaha, a Mahomet jest Jego posłańcem”.
Istnienie Boga jest dla muzułmanina oczywiste. W sześć dni powołał On do istnienia świat i człowieka (Adama). Z gliny stworzył ludzi, ze światła - istoty bezcielesne, czyli aniołów, a z ognia - dżinny, uważane za podgrupę aniołów.
Jako jednego z najważniejszych proroków muzułmanie czczą Jezusa z Nazaretu („Isa”). Różnice w rozumieniu Jego osoby w tradycji chrześcijańskiej i muzułmańskiej dotyczą dwóch podstawowych kwestii. Po pierwsze - mimo wiary w cudowność Jego poczęcia i narodzin, muzułmanie negują Jego boskość. Po drugie - muzułmanie odrzucają fakt ukrzyżowania i Jego zmartwychwstanie.
Wyznawcy islamu wierzą w Sąd Ostateczny. Sędzią będzie Bóg, świadkami - aniołowie i prorocy. Podstawą sądzenia będą ludzkie uczynki. Po wyroku dobrzy pójdą do raju, a źli do piekła.
Religijne obowiązki muzułmanina
Podstawę kultu muzułmańskiego stanowi pięć obowiązków, nazywanych przez wyznawców islamu filarami. Należą do nich: wyznanie wiary, modlitwa, post, jałmużna i pielgrzymka. Najważniejszy filar to wspomniane już wyznanie wiary.
W islamie wyróżnia się dwa rodzaje modlitwy: rytualną („salat”) i prywatną („dua”). Modlitwa rytualna to ściśle określony zespół gestów i słów - odmawia się ją pięciokrotnie w następujących porach dnia: między świtem a porankiem, w południe, po południu, po zachodzie słońca oraz nocą. Wyznawcy islamu zobowiązani są do zwrócenia się w czasie rytualnej modlitwy w stronę Mekki.
Piątkowym modlitwom wspólnotowym przewodzi imam, który wygłasza także kazanie (nie jest on odpowiednikiem chrześcijańskiego kapłana, a piątek nie ma charakteru dnia świętego na wzór chrześcijańskiej niedzieli).
Trzecim religijnym obowiązkiem w islamie jest post („saum”). Związany jest on przede wszystkim z ramadanem, czyli dziewiątym miesiącem kalendarza islamskiego. Muzułmanie zobowiązani są wtedy do przestrzegania ścisłego postu od wschodu do zachodu słońca. W praktyce oznacza to wstrzymywanie się od spożywania pokarmów, picia, palenia papierosów i doznań seksualnych. Każdy dzień postu, po zachodzie słońca, kończy uroczysta i obfita wieczerza.
W islamie istnieją dwa rodzaje jałmużny. Pierwszy - tzw. zakat, jest obowiązkowy, stanowi formę podatku. Drugim rodzajem jest „sadaka”, czyli dobrowolna ofiara składana na ubogich w jakimkolwiek czasie.
Ostatnim obowiązkiem islamu jest pielgrzymka („hadżdż”) do Mekki. Każdy muzułmanin powinien ją odbyć przynajmniej raz w życiu - pod warunkiem, że pozwala mu na to sytuacja finansowa.
Podziały w islamie
Podobnie jak w przeszłości, tak i dziś istnieje ogromne zróżnicowanie w pojmowaniu i interpretowaniu islamu. Dla postronnego obserwatora świat islamu stanowi monolit. W rzeczywistości muzułmanie są podzieleni, głównie ze względu na rozumienie niektórych zagadnień teologicznych, interpretację prawa oraz stosunek do aktualnych problemów społeczno-politycznych, a nade wszystko spory o przywództwo po śmierci Mahometa. Te ostatnie doprowadziły w drugiej połowie VII wieku do walk między zwolennikami czwartego kalifa, Alego, a sprzymierzeńcami dynastii Umajjadów, przyczyniając się do podziału na sunnitów i szyitów. Sunnitów uznaje się za ortodoksyjnych kontynuatorów tradycji Mahometa; oni też stanowią większość (ok. 85-90 proc.) wśród muzułmanów.
Islam od samego początku stanowił wyzwanie dla rzeczywistości, z którą wchodził w kontakt. Najpierw zostało ono postawione jedynie wobec starego porządku istniejącego w Arabii. Dziś ta sytuacja dotyczy całego współczesnego świata.
Milioner przekazuje każdemu ochrzczonemu w parafii katolickiej 500 euro
2026-07-15 09:54
KNA /KAI
Adobe Stock
Każdy, kto ochrzci swoje małe dziecko w wierze katolickiej i mieszka w parafii Starnberg, może od teraz liczyć na finansowy prezent. Miejscowy milioner postanowił przekazać każdemu nowo ochrzczonemu dziecku 500 euro, poinformował niemiecki dziennik „Süddeutsche Zeitung”.
"Nie zaszkodzi, jeśli od najmłodszych lat ma się własną relację z Bogiem i dobrego anioła stróża” - wyjaśnił katolicki przedsiębiorca Peter Löw, odpowiadając na pytanie o motywację. Od parafian, a także od swojego przyjaciela, proboszcza, dowiedział się, że niektóre rodziny w trudnej sytuacji finansowej wstrzymują się z chrztem swoich dzieci. Prezenty i uroczystość wydają im się zbyt kosztowne. 65-latek, który zarobił fortunę na restrukturyzacji firm, powiedział, że chciałby pomóc im pokonać tę barierę.
Szkaplerz to najpopularniejsza obok Różańca świętego forma pobożności maryjnej. Historia szkaplerza sięga góry Karmel w Ziemi Świętej, kiedy to duchowi synowie proroka Eliasza prowadzili tam życie modlitewne. Było to w XII wieku. Z powodu prześladowań ze strony Saracenów bracia Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel przenieśli się do Europy i dali początek zakonowi zwanemu karmelitańskim.
W południowej Anglii w Cambridge mieszkał pewien bogobojny człowiek - Szymon Stock, generał zakonu, który dostrzegając grożące zakonowi niebezpieczeństwa, modlił się gorliwie i błagał Maryję, Najświętszą Dziewicę, o pomoc. Pewnej nocy, z 15 na 16 lipca 1251 r., ukazała mu się Najświętsza Panienka w otoczeniu aniołów. Szymon otrzymał od Maryi brązowy szkaplerz i usłyszał słowa: „Przyjmij, Synu najmilszy, szkaplerz Twego zakonu jako znak mego braterstwa, przywilej dla Ciebie i wszystkich karmelitów. Kto w nim umrze, nie zazna ognia piekielnego. Oto znak zbawienia, ratunek w niebezpieczeństwach, przymierze pokoju i wiecznego zobowiązania”. Od tamtej pory karmelici noszą szkaplerz, czyli dwa prostokątne skrawki wełnianego sukna z naszytymi wyobrażeniami Matki Bożej Szkaplerznej i Najświętszego Serca Pana Jezusa, połączone tasiemkami. Słowo „szkaplerz” pochodzi od łacińskiego słowa „scapulae” (plecy, barki) i oznacza szatę, która okrywa plecy i piersi. Papież Pius X w 1910 r. zezwolił na zastąpienie szkaplerza medalikiem szkaplerznym.
Do wielkiej Rodziny Karmelitańskiej chcieli przynależeć wielcy tego świata - królowie, książęta, możnowładcy, ale i zwykli, prości ludzie. Dzięki papieżowi Janowi XXII - temu samemu, który wprowadził święto Trójcy Świętej i wyraził zgodę na koronację Władysława Łokietka - szkaplerz stał się powszechny. Papież miał objawienia. Matka Boża przyrzekła szczególne łaski noszącym pobożnie szkaplerz karmelitański. A Ojciec Święty ogłosił te łaski światu chrześcijańskiemu bullą „Sabbatina” z dnia 3 marca 1322 r. Bulla mówiła o tzw. przywileju sobotnim. Szczególne prawo do pomocy ze strony Maryi w życiu, śmierci i po śmierci mają ci, którzy noszą szkaplerz. Jest to niejako suknia Maryi, czyli znak i nieomylne zapewnienie macierzyńskiej opieki Matki Bożej. Kto nosi szkaplerz karmelitański, ten otrzymuje obietnicę, że dusza jego wkrótce po śmierci będzie wyzwolona z czyśćca. Stanie się to w pierwszą sobotę miesiąca po śmierci. Oczywiście, pod warunkiem, że ta osoba nosiła szkaplerz w należytym duchu i żyła prawdziwie po chrześcijańsku, zachowała czystość według stanu i modliła się modlitwą Kościoła.
Jan Paweł II pisał do przełożonych generalnych Zakonu Braci NMP z Góry Karmel i Zakonu Braci Bosych NMP z Góry Karmel, że w znaku szkaplerza zawiera się sugestywna synteza maryjnej duchowości, która ożywia pobożność ludzi wierzących, pobudzając ich wrażliwość na pełną miłości obecność Maryi Panny Matki w ich życiu. „Szkaplerz w istocie jest «habitem» - podkreślał Ojciec Święty. - Ten, kto go przyjmuje, zostaje włączony lub stowarzyszony w mniej lub więcej ścisłym stopniu z zakonem Karmelu, poświęconym służbie Matki Najświętszej dla dobra całego Kościoła. Ten, kto przywdziewa szkaplerz, zostaje wprowadzony do ziemi Karmelu, aby «spożywać jej owoce i jej zasoby» (por. Jr 2, 7) oraz doświadczać słodkiej i macierzyńskiej obecności Maryi w codziennym trudzie, by wewnętrznie się przyoblekać w Jezusa Chrystusa i ukazywać Jego życie w samym sobie dla dobra Kościoła i całej ludzkości” (por. Formuła nałożenia szkaplerza).
Papież Polak od wczesnych lat młodości nosił ten znak Maryi. I zawsze zaznaczał, jak ważny w jego życiu był czas, gdy uczęszczał do kościoła na Górce (Karmelitów) w Wadowicach. Szkaplerz przyjęty z rąk o. Sylwestra nosił do końca życia. (Szkaplerz św. Jana Pawła II znajduje się w klasztorze Karmelitów w Wadowicach.) W orędziu z okazji jubileuszu 750-lecia szkaplerza karmelitańskiego pisał, że szkaplerz „staje się znakiem przymierza i wzajemnej komunii między Maryją i wiernymi, a w rezultacie konkretnym sposobem zrozumienia słów Jezusa na krzyżu do Jana, któremu powierzył swą Matkę i naszą duchową Matkę”.
Matka Boża, kończąc swe objawienia w Lourdes i w Fatimie, ukazała się w szatach karmelitańskich jako Matka Boża Szkaplerzna. Wszystkie osoby noszące szkaplerz karmelitański mają udział w duchowych dobrach zakonu karmelitańskiego. Ten, kto go przyjmuje, zostaje na mocy jego przyjęcia związany mniej lub bardziej ściśle z zakonem karmelitańskim. Rodzinę Karmelu tworzą następujące kręgi osób: zakonnicy i zakonnice, Karmelitańskie Instytuty Życia Konsekrowanego, Świecki Zakon Karmelitów Bosych (dawniej zwany Trzecim Zakonem), Bractwa Szkaplerzne (erygowane), osoby, które przyjęły szkaplerz i żyją jego duchowością w różnych formach zrzeszania się (wspólnoty lub grupy szkaplerzne) oraz osoby, które przyjęły szkaplerz i żyją jego duchowością, ale bez żadnej formy zrzeszania się. Do obowiązków należących do Bractwa Szkaplerznego należy: przyjąć szkaplerz karmelitański z rąk kapłana; wpisać się do księgi Bractwa Szkaplerznego; w dzień i w nocy nosić na sobie szkaplerz; odmawiać codziennie modlitwę zaznaczoną w dniu przyjęcia do Bractwa; naśladować cnoty Matki Najświętszej i szerzyć Jej cześć.
Modlitwa do Matki Bożej Szkaplerznej
O najwspanialsza Królowo nieba i ziemi! Orędowniczko Szkaplerza świętego! Matko Boga! Oto ja, Twoje dziecko, wznoszę do Ciebie błagalne ręce i z głębi serca wołam do Ciebie: Królowo Szkaplerza, ratuj mnie, bo w Tobie cała moja nadzieja.
Jeśli Ty mnie nie wysłuchasz, do kogóż mam się udać?
Wiem, o dobra Matko, że Serce Twoje wzruszy się moim błaganiem i wysłuchasz mnie w moich potrzebach, gdyż Wszechmoc Boża spoczywa w Twoich rękach, a użyć jej możesz według upodobania.
Od wieków tak czczona, najszlachetniejsza Pocieszycielko utrapionych, powstań i swą potężną mocą rozprosz cierpienie, ulecz, uspokój mą zbolałą duszę, o Matko pełna litości! Ja wdzięcznym sercem wielbić Cię będę aż do śmierci. Na twoją chwałę w Szkaplerzu świętym żyć i umierać pragnę. Amen.
Cierpliwość Boga jest ważna, aby nikomu nie zaszkodzić przed czasem, by człowiek mógł wzrastać, dojrzewać, podejmować odpowiedzialne decyzje. Jednym słowem, aby był wolny, aby na sądzie nie szukał usprawiedliwienia swoich złych zachowań, przymusem z zewnątrz. Ważny jest również czas. Ewangelia mówi, że mamy wyłącznie jeden czas. Nie można go zatem marnować.
Jezus opowiedział tłumom tę przypowieść: «Królestwo niebieskie podobne jest do człowieka, który posiał dobre nasienie na swojej roli. Lecz gdy ludzie spali, przyszedł jego nieprzyjaciel, nasiał chwastu między pszenicę i odszedł. A gdy zboże wyrosło i wypuściło kłosy, wtedy pojawił się i chwast. Słudzy gospodarza przyszli i zapytali go: „Panie, czy nie posiałeś dobrego nasienia na swej roli? Skąd więc wziął się na niej chwast?” Odpowiedział im: „Nieprzyjazny człowiek to sprawił”. Rzekli mu słudzy: „Chcesz więc, żebyśmy poszli i zebrali go?” A on im odrzekł: „Nie, byście zbierając chwast, nie wyrwali razem z nim i pszenicy. Pozwólcie obojgu róść aż do żniwa; a w czasie żniwa powiem żeńcom: Zbierzcie najpierw chwast i powiążcie go w snopki na spalenie; pszenicę zaś zwieźcie do mego spichlerza”». Przedłożył im inną przypowieść: «Królestwo niebieskie podobne jest do ziarnka gorczycy, które ktoś wziął i posiał na swej roli. Jest ono najmniejsze ze wszystkich nasion, lecz gdy wyrośnie, większe jest od innych jarzyn i staje się drzewem, tak że ptaki podniebne przylatują i gnieżdżą się na jego gałęziach». Powiedział im inną przypowieść: «Królestwo niebieskie podobne jest do zaczynu, który pewna kobieta wzięła i włożyła w trzy miary mąki, aż się wszystko zakwasiło». To wszystko mówił Jezus tłumom w przypowieściach, a bez przypowieści nic im nie mówił. Tak miało się spełnić słowo Proroka: «Otworzę usta w przypowieściach, wypowiem rzeczy ukryte od założenia świata». Wtedy odprawił tłumy i wrócił do domu. Tam przystąpili do Niego uczniowie, mówiąc: «Wyjaśnij nam przypowieść o chwaście». On odpowiedział: «Tym, który sieje dobre nasienie, jest Syn Człowieczy. Rolą jest świat, dobrym nasieniem są synowie królestwa, chwastem zaś synowie Złego. Nieprzyjacielem, który posiał chwast, jest diabeł; żniwem jest koniec świata, a żeńcami są aniołowie. Jak więc zbiera się chwast i spala w ogniu, tak będzie przy końcu świata. Syn Człowieczy pośle aniołów swoich: ci zbiorą z Jego królestwa wszystkie zgorszenia oraz tych, którzy dopuszczają się nieprawości, i wrzucą ich w piec rozpalony; tam będzie płacz i zgrzytanie zębów. Wtedy sprawiedliwi jaśnieć będą jak słońce w królestwie Ojca swego.
W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.
