Reklama

Skarby Książnicy

Niedziela szczecińsko-kamieńska 17/2001

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

W mentalności wielu mieszkańców naszego miasta i regionu tkwi przygnębiające przekonanie o kulturowej niższości wobec innych, znamienitszych ośrodków. Nie trzeba chyba dodawać, iż ma to związek z obniżeniem samoświadomości kulturowej czy w ogóle duchowości, również w aspekcie religijnym. Jest w tym niewątpliwie dużo racji, ale przecież chociażby w samym Szczecinie dzieje się coraz więcej i coraz głośniej o nim w całej Polsce, np. za sprawą osiągnięć, a nawet kontrowersji - " Wesele" w reż. J. Józefowicza.

Podobnie w świecie tzw. kultury chrześcijańskiej (dziś, niestety, tak często wydzielanej ze sfery naturalnych potrzeb estetycznych człowieka jako dziedzina odrębna): a to dzięki najnowszej produkcji filmowej i osobie jednego z bohaterów (ks. St. Skorodeckiego, mieszkańca Szczecina), dzięki inicjatywie grania dla Jezusa przez 2000 minut lub chociażby corocznego koncertowania pod patronatem św. Cecylii.

To, co powinno nas krzepić, to również zabytki książkowe, skarby historii, myśli i wiary wieków minionych, dzieła unikatowe w skali światowej. Ci, którzy odwiedzili prezentowaną niedawno przez Książnicę Pomorską wystawę, mogli się o tym przekonać osobiście, wyeksponowane bowiem zostały dzieła z różnych okresów piśmiennictwa ( i nie tylko), a także kultur. Wśród owych białych kruków znalazły się dzieła rękopiśmienne i starodruki, również ze słynnych oficyn europejskich (XVI-XVII w.), polsko-łacińskie rękopisy listów królewskich ( Zygmunta III Wazy, Stanisława Augusta Poniatowskiego), materiały kartograficzne i poświadczające specyficzny charakter miasta (dotyczące urzędników miejskich, dziennik okrętowy z XVII w. z okresu wyprawy " Pozłacanej Fortuny" do Indii, spis uczniów szczecińskiego Pedagogium w okresie XVI-XIX w.).

Do największych skarbów należą jednak, obok rewolucyjnej rozprawy astronomicznej Mikołaja Kopernika O obrotach sfer niebieskich ( De revolutionibus orbium coelestium) czy Selenografii Heweliusza, teksty religijne. Są wśród nich: Wulgata, czyli Biblia "powszechnego użytku", całościowy przekład Pisma Świętego uznany przez Kościół katolicki na soborze trydenckim za obowiązujący tekst urzędowy. Eksponat pochodzący z XIII/XIV w. jest oparty na Wulgacie św. Hieronima z przełomu IV/V w. Obok niej wymienić należy przekład Nowego Testamentu dokonany przez Erazma z Rotterdamu - mała zdobiona kolorowo książeczka wydana w 1522 r., a także Biblię w języku starocerkiewnosłowiańskim, wydaną w Kijowie w 1758 r. Nie sposób również nie wspomnieć o XV-wiecznym wydaniu Dzieł teologicznych i filozoficznych św. Bonawentury, a także Sermones (...) (koniec XV w.), Mikołaja z Błonia, dla stworzenia których korzystał autor ze wzorców kaznodziejstwa europejskiego. Jest to ponadto jedyne polonicum w zbiorach inkunabułów. Znakomitym zamknięciem tego zbioru jest pierwsze (z 1834 r.) wydanie Pana Tadeusza Adama Mickiewicza, dzieła nie bez racji określanego przez wiele lat przenośnym mianem "Biblii polskości". Ekumeniczny wydźwięk ma współistnienie z tymi dziełami żydowskiej Tory i buddyjskiej sutry, jednego z ostatnich nabytków Książnicy, daru XIV Dalajlamy.

To zaledwie niewielka część bogatych zbiorów bibliotecznych, które udostępniono zwiedzającym - ślad ciągłości kultury chrześcijańskiej, jej wielowiekowego prymatu, w końcu współistnienia z innymi kulturami. Oglądanie na własne oczy dzieł, o których można z reguły przeczytać tylko z podręcznika, i świadomość ich obecności na naszym terenie z pewnością są krzepiące.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2001-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Reguły języka katolika. Ortografia słownictwa religijnego

[ TEMATY ]

język polski

Andrzej Sosnowski

Adobe Stock

Język religijny to ważna część polskiego dziedzictwa kulturowego. Choć jest obecny w codziennym życiu wierzących, wielu z nas ma trudności z poprawnym zapisem terminów związanych z chrześcijaństwem. Pisownia słownictwa religijnego opiera się na kilku prostych zasadach, które warto znać, by unikać błędów. Jednym z kluczowych elementów jest stosowanie wielkich i małych liter. Norma jest stosunkowo prosta: co do zasady wielką literą piszemy to, co odnosi się bezpośrednio do Boga, osoby Jezusa Chrystusa lub innych świętych postaci. O szczegółach i wyjątkach chrześcijańskiej lingwistyki poniżej.

Słownictwo religijne obejmuje sferę sacrum. Nic więc dziwnego, że wielokrotnie użytkownicy języka, by wyrazić szacunek dla wartości duchowych, które stoją za religijnymi terminami czy nazwami, stosują wielkie litery. Często są to jednak nieuzasadnione zachowania. Normy stosowania określonych form reguluje bowiem państwowa instytucja – Rada Języka Polskiego. To kolegialne ciało złożone z wybitnych polskich językoznawców, którzy ujednolicili pisownię słownictwa religijnego. Za pożądane uznali ograniczenie użycia wielkiej litery, jednak z zachowaniem możliwości jej zastosowania ze względów grzecznościowych, emocjonalnych lub dla podkreślenia szczególnej ważności. Eksperci w dziedzinie normy ortograficznej konsultowali swoje propozycje rozstrzygnięć z Radą Naukową Konferencji Episkopatu Polski oraz z Komisją ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów Episkopatu Polski.
CZYTAJ DALEJ

Premiera filmu „Posłani”. To niezwykła historia chłopaka, który przemierza Polskę z 15-kilogramowym krzyżem

2026-05-21 21:18

[ TEMATY ]

film

Posłani

Mat.prasowy

Po sukcesie produkcji „Triumf Serca”, „Najświętsze Serce” oraz „Maryja. Matka Papieża” do kin trafia nowy dokument Dariusza Walusiaka — „Posłani”. Premiera filmu odbędzie się 22 maja 2026 roku w niemal 90 kinach w całej Polsce. „Posłani” to opowieść o Bogu działającym tu i teraz — w życiu zwykłych ludzi, w ich kryzysach, decyzjach i duchowych przełomach. Produkcja ukazuje modlitwę jako realną siłę oraz wspólnotę, która pomaga człowiekowi odnaleźć sens i nadzieję.

Osią filmu jest niezwykła droga Michała Ulewińskiego, który przemierza Polskę z 15-kilogramowym krzyżem. Trasa od Zalewu Wiślanego po Giewont, a następnie przez Gniezno aż do Sokółki, układa się w symboliczny znak krzyża na mapie Polski. To opowieść o wierze, duchowej walce i przemianie serca.
CZYTAJ DALEJ

Marsz Żonkilowy w Oławie

2026-05-22 12:09

Paweł Trawka

Ulicami Oławy przeszedł dziś Marsz Żonkilowy organizowany przez Hospicjum Domowe „Caritas” Archidiecezji Wrocławskiej. Wydarzenie rozpoczęło się o godz. 10.00 przy oławskim ratuszu i zgromadziło uczniów, wolontariuszy, mieszkańców miasta oraz osoby wspierające opiekę hospicyjną.

Marsz jest częścią kampanii szerzącej świadomość o potrzebach osób terminalnie chorych oraz o roli, jaką pełni hospicjum domowe w towarzyszeniu chorym i ich rodzinom. Uczestnicy nieśli żonkile – symbol solidarności, nadziei i wrażliwości na cierpienie.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję