Reklama

Głos z Torunia

Pechowy architekt

Gdzie znaleźć szkice budynków zaprojektowanych przez katolickiego architekta? W dokumentach pozostałych po… protestanckich pastorach.

Niedziela toruńska 23/2026, str. VI

[ TEMATY ]

Toruń

Renata Czerwińska

Teresa Tylicka przedstawiła wiele ciekawostek

Teresa Tylicka przedstawiła wiele ciekawostek
Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Bohaterem „Wieczorów toruńskich” – wspólnej inicjatywy Muzeum Diecezjalnego i Towarzystwa Miłośników Torunia – był 20 maja Giovanni Battista Cocchi, barokowy architekt, budowniczy i projektant. Opowiadała o nim Teresa Tylicka, dawna współpracowniczka toruńskiej edycji „Niedzieli”.

Artysta i społecznik

Artystą zafascynowała się wiele lat temu, dlatego też potrafi o nim znaleźć informacje w wielu nietypowych źródłach. Przybył do Torunia z Lombardii. Jego ojczyzna przeżywała wówczas kryzys i wielu twórców podążało na północ w poszukiwaniu lepszego życia. Działali jednak raczej na południe od linii Gniezno-Łódź-Warszawa. Tymczasem Giovanni, ku radości biskupa chełmińskiego Andrzeja Stanisława Kostki Załuskiego, pojął żonę z grodu Kopernika i tu właśnie zamieszkał. Prowadził kram żelazny, pracował jako architekt, a prócz tego był bardzo zaangażowany w życie społeczne i polityczne miasta. Co ważne, był jednym z niewielu katolików wśród protestanckich ławników i rajców.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Reklama

Choć „Kochy” – jak czasem podpisywał się pod swoimi pracami – wymagał godziwej zapłaty, był zatrudniany do projektowania wielu budowli. To m.in. pałace w Gzinie i Toruniu, rezydencja w Przysieku, portal do furty Sióstr Benedyktynek w Grudziądzu, projekt przebudowy Bramy Chełmińskiej i Ratusza Staromiejskiego w Toruniu, renowacja kaplicy i ołtarza w Chełmży, plan letniej rezydencji biskupów chełmińskich w Starogrodzie. Niestety, „był pechowcem. Mamy albo źródła do jego prac, ale budynki zostały przebudowane, albo w drugą stronę: podejrzewamy, że budynek mógł zaprojektować Cocchi, ale nie ma o tym informacji w źródłach”.

Lampki dla Matki Bożej

Za to źródła, które pozostały, są bardzo ciekawe. Budynki zaprojektowane przez Battistę można znaleźć w słynnym Albumie Steinera. To zbiór 130 niezwykle dokładnych szkiców wykonanych przez Georga Friedricha Steinera, mistrza białoskórników, przedstawiający Toruń i miasta ziemi chełmińskiej właśnie w tym czasie, kiedy w diecezji działał Cocchi. Album powstał na zamówienie pastora Krzysztofa Andrzeja Gereta, kaznodziei i bibliofila. Dlatego kopie rysunków, czasem nawet podkoloryzowane, można było znaleźć także u innych protestanckich dostojników z XVIII-wiecznego Torunia.

Jednak bardzo ciekawych rzeczy o toruńskim artyście można się też dowiedzieć z bibliotek u krakowskich Franciszkanów. Okazało się, że Cocchi przygotowywał małą architekturę podczas uroczystości koronacji figury Matki Bożej z Dzieciątkiem w nieistniejącym dziś klasztorze w Łąkach Bratiańskich. Jego dziełem był także projekt złotych koron. Wokół kościoła i klasztoru ustawił cztery bogato ozdobione bramy triumfalne. Wyobraźmy sobie, że w jednej tylko bramie zamontował ukryte schody, dzięki czemu łatwo można było zapalić aż 2000 lampek oliwnych (tak mówią źródła!), a prócz tego znalazło się miejsce dla orkiestry. Nawet kapliczka cmentarna, w której były przechowywane korony, dzięki Włochowi zyskała nowy blask.

2026-06-02 11:45

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Oceń: 0 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Zimowe Camino

Niedziela toruńska 5/2026, str. V

[ TEMATY ]

Toruń

Renata Czerwińska

Bractwo ma wiele propozycji dla miłośników szlaku

Bractwo ma wiele propozycji dla miłośników szlaku

Mróz ani śliskie chodniki nie przestraszyły miłośników Szlaku św. Jakuba. Na pierwszym w tym roku spotkaniu pojawiło się ponad 80 osób.

Centrum Współpracy Młodzieży przy Woli Zamkowej 12A w Toruniu, leżące dokładnie na Szlaku św. Jakuba, przeniosło 21 stycznia wszystkich słuchaczy do ciepłej Hiszpanii na szlak zwany zimowym (Camino Invierno). Wbrew pozorom nazwa starej, wytyczonej jeszcze w średniowieczu drogi, nie oznacza częstych spotkań ze śniegiem. Zbudowano ją właśnie dlatego, by ułatwić pielgrzymom przejście przez górskie szlaki, dzięki czemu nie musieliby się zmagać z ekstremalnymi warunkami.
CZYTAJ DALEJ

W piątek prezydent Nawrocki dokona zmian w składzie rządu

2026-11-17 15:43

[ TEMATY ]

zmiany

Prezydent Karol Nawrocki

skład rządu

PAP

Prezydent Karol Nawrocki

Prezydent Karol Nawrocki

W piątek o godzinie 11.00 Prezydent RP Karol Nawrocki dokona zmian w składzie Rady Ministrów - przekazał na X rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz. - O ich skali zdecyduje Parlament podczas dzisiejszego głosowania dodał, nawiązując tym samym do wtorkowego głosowania ws. wotum nieufności dla rządu.

„Dziś pewne jest jedno. W piątek o godzinie 11.00 Prezydent RP Karol Nawrocki dokona zmian w składzie Rady Ministrów - napisał we wtorek na X Leśkiewicz. Dodał, że „o ich skali zdecyduje Parlament podczas dzisiejszego głosowania”.
CZYTAJ DALEJ

U stóp Miłosiernego

2026-11-18 17:14

Małgorzata Pabis

Przybyli z całej Polski, z Litwy, Czech i Ukrainy, aby Jezusowi Miłosiernemu powierzać swoje wspólnoty i wypraszać potrzebne łaski.

Mowa o kustoszach Sanktuariów Miłosierdzia Bożego. W poniedziałek, 16 listopada, we wspomnienie Najświętszej Maryi Panny Ostrobramskiej, Matki Miłosierdzia, rozpoczęli dwudniowe spotkanie w Łagiewnikach. Mszy św. z ich udziałem przewodniczył metropolita krakowski kard. Grzegorz Ryś.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję