Umowa deweloperska to spory dokument. Na co zwrócić szczególną uwagę, żeby uniknąć niekorzystnych zapisów?

Odpowiedź eksperta
Kupno mieszkania to jedna z najważniejszych decyzji finansowych. Często oznacza zaciągnięcie na wiele lat kredytu hipotecznego albo uszczuplenie oszczędności całego życia. Dlatego do zakupu nieruchomości należy podejść racjonalnie i poświęcić kilka godzin na rzeczową analizę umowy deweloperskiej.

Wprowadzona w 2012 r. Ustawa deweloperska doprecyzowała, jak powinna wyglądać bezpieczna, z punktu widzenia nabywcy, umowa deweloperska. Ustawa zobowiązała przedsiębiorców prowadzących działalność deweloperską do prowadzenia tzw. środków ochrony nabywców. Obowiązkowym elementem takiego środka ochrony jest posiadanie przez dewelopera tzw. rachunku powierniczego (otwartego lub zamkniętego). Istotą rachunku powierniczego jest „zamrożenie” kapitału wpłacanego przez nabywcę deweloperowi. Pieniądze wpłacane przez osobę, która kupiła mieszkanie od dewelopera, wraz z terminem płatności kolejnych rat są wpłacane na rachunek powierniczy dewelopera. Bank prowadzący rachunek powierniczy wypłaca deweloperowi środki pieniężne dopiero po zakończeniu poszczególnych etapów budowy (otwarty rachunek powierniczy) lub dopiero po podpisaniu przez nabywcę umowy przenoszącej własność mieszkania czy domu (zamknięty rachunek).

Nie oznacza to jednak, że deweloperzy zawsze postępują właściwie wobec swoich klientów.

Po pierwsze – należy zwrócić uwagę na możliwość i warunki odstąpienia od umowy. Brak zapisu o możliwości odstąpienia od umowy bez podania przyczyny oznacza, że po podpisaniu umowy nabywca nie będzie już mógł odstąpić od umowy bez zapłaty kary umownej lub zadatku. Jest to szczególnie ważne, gdy inwestycja jest na bardzo wczesnym etapie.

Po drugie – należy zwrócić uwagę na wysokość kar umownych. Kara umowna nie powinna być zbyt wysoka oraz powinna być co najmniej takiej samej wysokości dla nabywcy i dla dewelopera (proporcjonalna).

Po trzecie – ważną kwestią jest dokładny opis lokalu w umowie (pomieszczenia i metraż). Dodatkowo powinien być załączony precyzyjny rzut lokalu, określający umiejscowienie go na kondygnacji i rozkład pomieszczeń.

Bywa, że niekorzystnym zapisem jest wydanie kluczy dopiero przy umowie końcowej. Między odbiorem technicznym a umową końcową może minąć sporo czasu i najlepiej jest odebrać klucze przy odbiorze technicznym – wtedy można rozpocząć wykończenie lokalu i wcześniej się do niego wprowadzić.

Jeżeli nabywca kredytuje zakup mieszkania, to koniecznie należy zadbać o zawarcie w umowie prawa do bezkosztowego odstąpienia w przypadku nieuzyskania kredytu w banku.

W zasadzie każda umowa różni się w jakimś stopniu od innych i trudno wskazać wyczerpującą listę pułapek i niekorzystnych klauzul na jednej liście.