Reklama

Drugie Chiny

To jedno z kilku miejsc, gdzie w najbliższych latach może dojść do konfrontacji amerykańsko-chińskiej o dominację na Pacyfiku i na świecie

Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Gesty ekipy Donalda Trumpa wobec Tajwanu i zapowiedzi twardej polityki USA wobec Chin pokazały, że sporo może się dziać na Dalekim Wschodzie, wzdłuż wybrzeży Pacyfiku. I choć po niedawnej rozmowie Trumpa z przywódcą Chin Xi Jinpingiem orzeczono, że USA złagodziły stanowisko wobec Pekinu – o harmonii nie może być mowy.

Rywalizacja amerykańsko-chińska jest nieuchronna, a trwające lub niedawne wojny bledną w porównaniu ze skutkami, jakie może przynieść. Los ładu światowego, w którym USA odgrywają rolę strażnika, nie jest pewny wobec ambicji Chin.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Do spięć może dojść na morzach Południowo- i Wschodniochińskim: panowanie nad nimi zapewnia dominację nad Pacyfikiem. Dominują USA, ale ochotę na to mają też rosnące w siłę Chiny. Jednym z punktów zapalnych jest Tajwan.

Z Nankinu do Tajpej

Tajwan, posiadający wszelkie atrybuty państwowości – od demokratycznie wybranego rządu, na armii kończąc – zaliczany do azjatyckich gospodarczych „tygrysów”, nie jest uznawany przez ogromną większość świata. Powód: nacisk ChRL. Tajwan uznaje nieco ponad 20 państw, z reguły niewielkich i dalekich; z Europy tylko Watykan.

Reklama

Tajwan w Chinach – Chińskiej Republice Ludowej, powołanej do życia przez Mao Zedonga w 1949 r., uważany jest za jej zbuntowaną prowincję. Rząd Tajwanu, formalnie Republiki Chińskiej (istniejącej do 1949 r. na kontynencie, a potem już tylko na Tajwanie), uznaje się za legalną władzę całych Chin, która po wieloletniej wojnie domowej, komunistycznej rebelii musiała się przenieść czasowo ze swojej stolicy Nankinu na wyspę Tajwan.

Na wyspie, nazywanej niegdyś „Formozą”, czyli piękną wyspą, o której mówią, że jest piękna, ale za to fatalnie położona, na powierzchni 9 razy mniejszej od Polski mieszka dziś ok. 23 mln ludzi, co daje Tajwanowi miejsce w czołówce państw o największej gęstości zaludnienia.

Wyspa, położona na zwrotniku Raka, rzeczywiście jest piękna, odwiedza ją rocznie ponad 10 mln turystów, ceniących sobie umiarkowane ceny, przynoszących gospodarce Tajwanu kilkanaście mld dolarów rocznie.

Oko mają tu na czym zaczepić szczególnie miłośnicy gór, które stanowią jedną trzecią powierzchni wyspy. W 270-kilometrowym pasie gór doliczono się ponad 200 szczytów mających ponad 3000 m wysokości. Góra Jade (3952 m) jest najwyższym szczytem w całej Azji Wschodniej.

Strategiczne położenie

Po co Tajwan Ameryce? Ma strategiczne – z punktu widzenia USA – położenie: w pobliżu Chin kontynentalnych, w tzw. pierwszym łańcuchu wysp, bardzo istotnym dla powstrzymania chińskiej ekspansji, pozwalającym Amerykanom na obecność w tym newralgicznym regionie.

Gdy w końcu lat 40. ubiegłego wieku rządząca w Chinach i walcząca z komunistami Partia Narodowa (Kuomitang, KMT) wycofała się na Tajwan, nadal uważając się za reprezentanta Republiki Chińskiej, tak też, przez całe lata, dzięki poparciu USA, była postrzegana m.in. w ONZ.

Reklama

Zmiana nastąpiła dopiero w latach 70. ub. wieku, gdy USA uznały konieczność zbliżenia z Chinami. Stany Zjednoczone, tak jak dwa chińskie państwa, przyjęły zasadę (istnienia) „jednych Chin”. Przez wiele lat to wystarczyło do utrzymania względnego spokoju.

Trwał on, paradoksalnie, do czasu zniesienia na Tajwanie w końcu lat 80. ubiegłego wieku trwającego 40 lat stanu wojennego i wprowadzenia systemu demokratycznego. Powstała wówczas opozycyjna wobec KMT – Demokratyczna Partia Postępowa. żądając z różnym skutkiem ogłoszenia niepodległości wyspy, zaczęła dolewać – i jako obecnie rządząca wciąż dolewa – oliwy do ognia.

Telefon do Tajpej

Najpierw była rozmowa telefoniczna Trumpa z prezydent Tsai Ing-wen z DPP. Potem wywiad, w którym prezydent elekt zakwestionował politykę jednych Chin, co niektórzy odczytali jako uznanie niezależności Tajwanu. Wreszcie wizyta prezydent Tajwanu w USA...

Wyglądało to na rewizję polityki USA wobec Tajwanu, co w Chinach musiało wywołać alarm. Już jako urzędujący prezydent Trump zmienił nieco tę retorykę, uspokoił Chińczyków, ale jest pewne, że Tajwan w planach USA wciąż będzie pełnić rolę sojusznika, a Chiny – rywala.

Jak rozwinie się sytuacja wokół Tajwanu, trudno wyrokować. – Wszelkie prognozy są trudne, sytuacja staje się coraz bardziej skomplikowana – twierdzi dr Jacek Bartosiak, autor źródłowej pracy „Pacyfik i Eurazja. O wojnie”. – Każde nowe wybory na Tajwanie i decyzje lokalnych polityków przynoszą nowe napięcie.

2017-03-01 09:49

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Oceń: 0 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

„Tata widział św. Jana Pawła II. Ja opowiem mu o Leonie XIV”

2026-11-19 17:28

[ TEMATY ]

św. Jan Paweł II

pielgrzymi

Papież Leon XIV

grób św. Jana Pawła II

@Vatican Media

Graupa ministrantów z Osieka nad Wisłą wraz z opiekunami

Graupa ministrantów z Osieka nad Wisłą wraz z opiekunami

Olek z Osieka nad Wisłą wstał o piątej rano, by zdążyć na Mszę przy grobie św. Jana Pawła II. Przyjechał z grupą ministrantów, którzy dzień wcześniej widzieli Leona XIV. W Bazylice św. Piotra modlili się także pielgrzymi z Toporowa, Sułkowic pod Krakowem i ks. Maciej Galle z Chicago. Jedni poznają polskiego Papieża z opowieści rodziców, inni wracają tu ze wspomnieniami spotkań z nim.

„Był papieżem Polakiem” – odpowiada jeden z chłopców. Kolejny pamięta historię o szybie wybitej piłką, gdy Karol Wojtyła był dzieckiem. Pada też słowo „kremówki”. „Był bardzo przyjazny, podobno” – mówi jeden z ministrantów. „Podobno?” „No nie wiem, nie żyłem jeszcze za jego czasów”.
CZYTAJ DALEJ

Łódź: Czyńcie dalej dobro

2026-11-19 18:32

[ TEMATY ]

archidiecezja łódzka

ks. Paweł Kłys

Odznaczeni „Za Zasługi dla Miasta łodzi”

Odznaczeni „Za Zasługi dla Miasta łodzi”

W Pałacu Izraela Poznańskiego odbyła się sesja łódzkiej Rady Miejskiej, podczas której wręczono odznaki „Za Zasługi dla Miasta Łodzi”. Uroczystość rozpoczęła się odśpiewaniem hymnu narodowego i odegraniem łódzkiego hejnału. Wśród uhonorowanych byli społecznicy działający od lat na rzecz mieszkańców Łodzi, lekarze, pracownicy oświaty i szkolnictwa wyższego, sportowcy, artyści oraz dwie organizacje.

W życiu publicznym bardzo dużo uwagi poświęcamy temu. co nie działa. Krytyka jest potrzebna, bo pozwala dostrzec błędy i je naprawiać. Rozmawiamy przede wszystkim o problemach, konfliktach i porażkach. To one przyciągają uwagę, dominują w mediach i wywołują duże emocje. Każdego dnia wokół nas dzieje się jednak mnóstwo dobrych rzeczy. Ktoś poświęca swój czas innym, tworzy kulturę, rozwija naukę, pomaga, organizuje, inspiruje i od lat robi coś wartościowego. Nie trzeba mieć władzy, dużych pieniędzy ani wielkich możliwości, żeby wpływać na rzeczywistość wokół nas. Trzeba natomiast chcieć wziąć odpowiedzialność za podjęte działania i konsekwencje za ich realizację. - Za każdym z tych osiągnięć kryją się przecież wybory. Czas poświęcony na pracę, wysiłek, którego inni często nie widzieli, i decyzje, żeby się nie poddawać, nawet gdy efekty nie przychodziły od razu. Dziś mamy okazję powiedzieć, że to wszystko zostało dostrzeżone i ma znaczenie. Gratuluję wszystkim wyróżnionym i życzę, aby dzisiejsza uroczystość była nie tylko powodem do dumy, ale również źródłem satysfakcji z tego, co udało się Państwu zrobić – powiedział Bartosz Domaszewicz przewodniczący Rady Miejskiej w Łodzi.
CZYTAJ DALEJ

Szymon Hołownia chce reprezentować Polskę przy Stolicy Apostolskiej

2026-11-19 21:42

[ TEMATY ]

Stolica Apostolska

Szymon Hołownia

PAP/Radek Pietruszka

Szymon Hołownia

Szymon Hołownia

Szymon Hołownia może zostać nowym ambasadorem Polski przy Stolicy Apostolskiej? Kandydatura wicemarszałka Sejmu miała uzyskać pozytywną opinię Konwentu Służby Zagranicznej. Do objęcia placówki dyplomatycznej w Watykanie potrzebne są jednak kolejne decyzje, w tym zgoda prezydenta Karola Nawrockiego.

Były marszałek Sejmu nie ukrywa zainteresowania placówką dyplomatyczną w Watykanie. Wcześniej określał ją mianem „drugiej Szwajcarii”, zwracając uwagę na znaczenie Stolicy Apostolskiej w międzynarodowej dyplomacji.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję